Việc xây dựng nghị định mới thay thế quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản không chỉ nhằm khắc phục những bất cập của thực tiễn quản lý, mà còn được kỳ vọng tăng tính răn đe của pháp luật, góp phần ngăn chặn khai thác thủy sản bất hợp pháp và bảo vệ bền vững nguồn lợi biển.

Rà soát, hoàn thiện quy định xử phạt

Thực tiễn quản lý trong những năm qua cho thấy các quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản đã góp phần quan trọng trong việc thiết lập kỷ cương pháp luật, nâng cao ý thức chấp hành của tổ chức, cá nhân hoạt động trong ngành thủy sản.

Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của ngành và yêu cầu quản lý ngày càng cao, một số quy định đã bộc lộ những điểm chưa thật sự phù hợp với thực tiễn. Bên cạnh đó, hệ thống pháp luật liên quan cũng có nhiều thay đổi, đòi hỏi các quy định về xử phạt phải được rà soát, cập nhật để bảo đảm tính thống nhất và đồng bộ.

Trên cơ sở đó, Cục Thủy sản và Kiểm ngư - cơ quan chuyên môn thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đã xây dựng dự thảo nghị định thay thế quy định hiện hành về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản.

Dự thảo nghị định được xây dựng trên cơ sở kế thừa các quy định của Nghị định 38/2024/NĐ-CP, đồng thời cập nhật những nội dung đã được sửa đổi, bổ sung theo Nghị định 301/2025/NĐ-CP.

Việc ban hành nghị định mới nhằm hoàn thiện hành lang pháp lý, bảo đảm các quy định xử phạt phù hợp hơn với thực tiễn quản lý và hoạt động sản xuất trong lĩnh vực thủy sản.

Bổ sung đối tượng, hoàn thiện thuật ngữ pháp lý

Một trong những điểm đáng chú ý của dự thảo nghị định là việc rà soát, điều chỉnh một số quy định liên quan đến đối tượng áp dụng. Theo đó, dự thảo bổ sung tổ hợp tác vào nhóm đối tượng bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản. Quy định này nhằm bảo đảm phù hợp với thực tiễn khi nhiều hoạt động khai thác, nuôi trồng thủy sản hiện nay được tổ chức theo mô hình tổ hợp tác.

Việc bổ sung đối tượng này cũng nhằm bảo đảm tính thống nhất với quy định của Luật Hợp tác xã, qua đó khắc phục khoảng trống pháp lý trong quá trình xử lý vi phạm.

Bên cạnh đó, dự thảo nghị định cũng rà soát, điều chỉnh một số thuật ngữ và cách diễn đạt trong các điều khoản để bảo đảm rõ ràng, dễ hiểu và phù hợp với hệ thống pháp luật hiện hành.

Việc chuẩn hóa thuật ngữ pháp lý được đánh giá là yếu tố quan trọng nhằm tránh cách hiểu khác nhau trong quá trình áp dụng pháp luật tại các địa phương.

Tiếp thu nhiều ý kiến từ các bộ, ngành và địa phương

Trong quá trình xây dựng dự thảo nghị định, cơ quan soạn thảo đã tổ chức lấy ý kiến rộng rãi từ các bộ, ngành, địa phương và các tổ chức liên quan.

Theo tổng hợp của cơ quan soạn thảo, dự thảo đã được gửi xin ý kiến tới 58 cơ quan, tổ chức. Đến nay, đã có 34 cơ quan, đơn vị gửi văn bản góp ý với 197 ý kiến cụ thể đối với nhiều nội dung của dự thảo.

Các ý kiến góp ý tập trung vào việc làm rõ phạm vi điều chỉnh, hoàn thiện quy định về đối tượng áp dụng, cũng như bảo đảm tính khả thi trong quá trình thực hiện tại địa phương.

Trên cơ sở các ý kiến này, cơ quan soạn thảo đã nghiên cứu, tiếp thu và giải trình để tiếp tục chỉnh lý dự thảo nghị định, bảo đảm vừa đáp ứng yêu cầu quản lý, vừa phù hợp với thực tiễn hoạt động của ngành thủy sản.

Tăng hiệu lực quản lý, hướng tới nghề cá bền vững

Việc hoàn thiện quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản được xem là một trong những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước đối với ngành thủy sản.

Các quy định rõ ràng, đồng bộ sẽ giúp cơ quan chức năng tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm, đặc biệt là những hành vi khai thác thủy sản trái phép, vi phạm quy định về bảo vệ nguồn lợi.

Ngoài ra, việc hoàn thiện hệ thống chế tài cũng góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực thủy sản.

Hoàn thiện các quy định xử phạt vi phạm hành chính không chỉ là yêu cầu từ thực tiễn quản lý mà còn là bước đi cần thiết để tăng cường kỷ cương pháp luật trong lĩnh vực thủy sản. Khi hành lang pháp lý được củng cố đồng bộ và chặt chẽ hơn, ngành thủy sản sẽ có thêm nền tảng quan trọng để phát triển bền vững và có trách nhiệm./.