Thị trường vàng bước vào năm 2026 với dư âm của một năm đầy biến động và ngập tràn kỷ lục khi giá vàng miếng SJC đã tăng tới 68,6 triệu đồng/lượng chỉ sau một năm.

Trong nửa đầu tháng 1/2026, giá vàng trong nước duy trì đà đi lên nhưng nhịp tăng còn "dè dặt". Tuy nhiên, từ nửa cuối tháng 1, khi giá vàng thế giới tăng tốc, thị trường trong nước lập tức “bắt sóng”, liên tiếp phá vỡ các đỉnh cũ và thiết lập những cột mốc lịch sử mới.

Đỉnh điểm là vào ngày 29/1, giá vàng miếng SJC vọt lên 191,3 triệu đồng/lượng ở chiều bán ra - mức cao nhất mọi thời đại. Chỉ trong một ngày, mỗi lượng vàng tăng tới 10,7 triệu đồng. Vàng nhẫn cũng không nằm ngoài cơn sốt, đồng loạt bám sát với giá vàng miếng SJC.

Không riêng vàng, thị trường bạc cũng "sôi sục". Ngày 29/1, giá bạc thỏi được các thương hiệu lớn niêm yết quanh 117 - 121 triệu đồng/kg khi giá bạc thế giới neo ở mức kỷ lục 117,669 USD/ounce. Những con số chưa từng có khiến kim loại quý này trở thành tâm điểm của thị trường tài chính.

Tuy vậy, "bong bóng” bắt đầu "xì hơi" khi xuất hiện thông tin Tổng thống Donald Trump có thể đề cử ông Kevin Warsh, cựu Thống đốc Fed thay ông Jerome Powell. Thị trường lập tức đặt cược vào khả năng Fed sẽ quay lại lập trường tiền tệ thắt chặt, trái ngược với kỳ vọng duy trì lãi suất thấp trước đó. Chỉ sau một đêm, thị trường vàng và bạc bắt đầu trải qua những "cú sập" lịch sử.

Ngày 30/1 được ghi nhận là một trong những phiên tồi tệ nhất lịch sử của thị trường kim loại quý. Giá vàng giảm hơn 10% so với mức đỉnh gần 5.600 USD/ounce và giá bạc giảm hơn 30% so với mức đỉnh hơn 120 USD/ounce.

Đồng thời, đây cũng là lần giảm sâu nhất của giá vàng trong gần nửa thế kỷ, chỉ xếp sau các cú sốc năm 1980, 1971 và giai đoạn khủng hoảng tài chính 2008 - 2009. Trong khi đó, đây là phiên giảm mạnh thứ hai trong lịch sử của giá bạc.

Sự điều chỉnh mạnh mẽ của giá vàng và bạc đã xóa sổ khoảng hơn 7.000 tỷ USD giá trị thị trường trong vòng 36 giờ.

Trong nước, giá vàng cũng “đổ đèo” không phanh. Chưa đầy 24 giờ sau khi lập đỉnh, vàng SJC giảm hơn 11 triệu đồng/lượng. Đến ngày 31/1, giá niêm yết còn 169 - 172 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra), tức giảm tới 19,3 triệu đồng so với đỉnh. Chỉ trong hai ngày, thị trường đã xóa sạch toàn bộ thành quả tăng giá tích lũy trước đó. Giá bạc trong nước cũng lao dốc kỷ lục, mất 17,5% chỉ sau một đêm.

Dù vậy, nếu nhìn trên bình diện cả tháng 1, vàng SJC vẫn tăng 19,2 triệu đồng/lượng, tương đương mức tăng 12,6%. Bạc cũng ghi nhận mức tăng 17,7% trong tháng và tăng hơn 70% trong vòng ba tháng trở lại đây.

Tuy nhiên, sau những biến động mạnh vừa qua, nhiều chuyên gia cho rằng giá vàng đang trở nên khó dự báo hơn trước. Thực tế, những gì diễn ra trong tháng 1 cho thấy biên độ dao động của vàng đã mở rộng đáng kể. Đà tăng mạnh trong thời gian ngắn, sau đó là cú điều chỉnh sâu chỉ trong vài phiên, khiến không ít ý kiến cho rằng vàng đang mang đặc điểm của một tài sản đầu cơ nhiều hơn là một kênh trú ẩn truyền thống.

Ông Peter Taylor, chuyên gia tại tập đoàn Macquarie, nhận định quỹ đạo của vàng hiện không còn đơn thuần phản ánh các yếu tố cơ bản như lãi suất, lạm phát hay rủi ro địa chính trị, mà ngày càng chịu tác động lớn từ dòng tiền đầu cơ. Sự đan xen giữa yếu tố nền tảng và tâm lý thị trường khiến biến động giá trở nên phức tạp và khó lường.

Dù vậy, ở góc nhìn trung và dài hạn, nhiều tổ chức tài chính quốc tế vẫn cho rằng xu hướng chủ đạo của vàng là duy trì ở mặt bằng cao, thậm chí có thể thiết lập các mốc mới nếu bất ổn kinh tế toàn cầu kéo dài và chính sách tiền tệ chuyển sang nới lỏng.

Tuy nhiên, các chuyên gia đồng thời nhấn mạnh rằng giá vàng khó có thể tăng theo một xu hướng tuyến tính. Những nhịp điều chỉnh mạnh hoàn toàn có thể xuất hiện bất cứ lúc nào, đặc biệt khi thị trường đón nhận các thông tin mới liên quan đến lãi suất, lạm phát hoặc căng thẳng địa chính trị.