Định hướng này được nêu tại Nghị quyết 29 – Chương trình hành động của Chính phủ triển khai Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế Nhà nước.

Theo đó, một trong những trọng tâm được đặt ra là hình thành và phát triển nhóm doanh nghiệp nhà nước (DNNN) mạnh, quy mô lớn, có vai trò dẫn dắt trong các ngành, lĩnh vực then chốt của nền kinh tế.

Chính phủ giao Bộ Tài chính nghiên cứu, đề xuất sửa đổi các quy định liên quan đến quản lý đầu tư vốn Nhà nước, ngân sách và thuế theo hướng bổ sung cơ chế cho phép các doanh nghiệp này được sử dụng toàn bộ nguồn thu từ cổ phần hóa, thoái vốn Nhà nước. Đồng thời, xem xét tăng tỷ lệ lợi nhuận sau thuế để lại doanh nghiệp gắn với hiệu quả sử dụng vốn; rà soát, đánh giá lại tài sản đã hết khấu hao nhưng vẫn còn giá trị sử dụng.

Bộ Tài chính cũng có nhiệm vụ nghiên cứu, báo cáo danh mục DNNN mạnh, quy mô lớn, đóng vai trò dẫn dắt trong các ngành, lĩnh vực chiến lược.

Về phía chính sách tiền tệ, Ngân hàng Nhà nước sẽ xây dựng cơ chế hỗ trợ lãi suất, cấp tín dụng cho DNNN khi triển khai các dự án trọng điểm quốc gia hoặc dự án đầu tư nước ngoài do cấp có thẩm quyền giao ngoài kế hoạch doanh nghiệp.

Các cơ quan đại diện chủ sở hữu sẽ căn cứ danh mục doanh nghiệp dẫn dắt để chỉ đạo xây dựng đề án phát triển doanh nghiệp tiên phong trong từng ngành, lĩnh vực trọng yếu.

Song hành với định hướng phát triển, kế hoạch tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu cơ cấu lại vốn Nhà nước tại doanh nghiệp và đổi mới, sắp xếp hệ thống DNNN.

Bộ Tài chính được giao chủ trì xây dựng nghị định về cơ chế hoạt động, cơ chế tài chính của Công ty Mua bán nợ Việt Nam (DATC) nhằm hỗ trợ quá trình tái cơ cấu, đặc biệt trong xử lý nợ xấu và tái cấu trúc tài chính theo nguyên tắc thị trường.

Đồng thời, Bộ sẽ báo cáo Chính phủ ban hành cơ chế giám sát độc lập đối với hoạt động chuyển giao, quản lý vốn của Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC), bảo đảm quá trình cơ cấu lại và đầu tư vốn được thực hiện hiệu quả, đúng giá thị trường và tuân thủ pháp luật.

Chính phủ cũng yêu cầu xây dựng các nghị định riêng về cơ chế hoạt động, cơ chế tài chính của SCIC, hướng tới mục tiêu hình thành Quỹ đầu tư quốc gia. Cùng với đó là hoàn thiện nghị định về cơ chế hoạt động, cơ chế tài chính của Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) nhằm phục vụ quá trình tái cơ cấu, đặc biệt trong xử lý nợ xấu.

Đáng chú ý, trong kế hoạch cơ cấu lại vốn Nhà nước, Chính phủ yêu cầu thực hiện theo hướng giảm đầu mối, tăng quy mô, nâng cao hiệu quả, song vẫn bảo đảm không ảnh hưởng đến quyền kiểm soát của Nhà nước tại các lĩnh vực then chốt, không làm mất thương hiệu quốc gia có uy tín và không để thất thoát tài sản Nhà nước.

Đối với các doanh nghiệp mà Nhà nước không cần nắm giữ cổ phần hoặc vốn góp chi phối, sẽ xây dựng phương án sáp nhập với DNNN khác để hình thành chuỗi giá trị, nâng cao quy mô và hiệu quả hoạt động; hoặc chuyển giao về doanh nghiệp có chức năng đầu tư, kinh doanh vốn Nhà nước ở Trung ương và địa phương.

Các tập đoàn, tổng công ty và DNNN cũng được định hướng nghiên cứu đầu tư ra nước ngoài tại những lĩnh vực có lợi thế, nhu cầu thị trường lớn và khả năng tiếp cận công nghệ mới, qua đó hướng tới hình thành tập đoàn đa quốc gia; đồng thời phân loại doanh nghiệp nhận chuyển giao để cơ cấu lại vốn phù hợp.

Riêng với SCIC, cơ quan này sẽ xây dựng đề án cơ cấu lại toàn diện theo hướng kinh doanh vốn chuyên nghiệp, hiệu quả; tiến tới hình thành Quỹ đầu tư quốc gia để đầu tư vào doanh nghiệp quy mô lớn, hiệu quả cao, cũng như mở rộng đầu tư vào công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, đầu tư ra nước ngoài và thực hiện hoạt động mua bán – sáp nhập nhằm tiếp cận công nghệ mới.