Ngành gỗ Việt Nam hiện đang giữ vị thế hàng đầu tại Đông Nam Á, vượt xa các đối thủ cạnh tranh. Lợi thế này được bồi đắp bởi đội ngũ nhân công lành nghề và sự chuyển dịch đầu tư phụ kiện nội thất.

Sức hút của đồ gỗ Việt được minh chứng qua kỷ lục khách mua hàng quốc tế, đặc biệt là các hệ thống phân phối lớn của Mỹ, ưu tiên chọn Việt Nam thay vì Trung Quốc.

Theo Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam tại TP.HCM (VCCI - HCM), kim ngạch xuất khẩu đồ gỗ Việt Nam hiện đã vươn tới 45 quốc gia trên thế giới. Dù vậy, thực tế cho thấy ba thị trường cốt lõi gồm Mỹ, Nhật Bản và Trung Quốc lại chiếm đến 65% tổng kim ngạch toàn ngành.

Mỹ tiếp tục là thị trường lớn nhất với kim ngạch 9,06 tỷ USD, song mức tăng trưởng chỉ đạt 4,1%, thấp hơn mức tăng chung của ngành. Với tỷ trọng lên tới khoảng 45%, bất kỳ biến động hay rào cản thương mại nào tại thị trường này đều có thể tác động trực tiếp tới toàn ngành gỗ Việt Nam.

Ở nhóm thị trường còn lại, phần lớn chỉ chiếm dưới 3% kim ngạch mỗi thị trường, như Hàn Quốc, Canada, Anh, Australia… Đáng lưu ý, thị trường Ấn Độ từng tăng trưởng trên 200% nhưng cũng có thời điểm xuất khẩu đồ gỗ vào thị trường này giảm. Bên cạnh đó cũng một số thị trường tăng trưởng tốt, song quy mô tuyệt đối còn nhỏ, chưa đủ bù đắp sự sụt giảm ở các thị trường lớn.

Sự tập trung quá mức này khiến ngành hàng dễ bị tổn thương trước các chính sách rào cản thương mại.

Do đó, doanh nghiệp cần khẩn trương tìm kiếm và khai thác thị trường mới như Trung Đông, Ấn Độ, châu Phi hay Nam Mỹ..., xây dựng thương hiệu quốc gia và gắn kết sản xuất với các giá trị bền vững môi trường và trách nhiệm xã hội.

Sự chuyển hướng sang các khu vực tiềm năng khác không đơn thuần là khai thác thị trường ngách, mà là đánh thức những vùng đất màu mỡ từng bị bỏ ngỏ nhằm thiết lập màng lọc rủi ro an toàn.

Bên cạnh việc mở rộng sang Trung Đông, Ấn Độ, châu Phi hay Nam Mỹ, doanh nghiệp cần đầu tư nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng tiêu chuẩn xanh, đẩy mạnh chuyển đổi số và khai thác hiệu quả các kênh thương mại điện tử xuyên biên giới nhằm mở rộng tệp khách hàng toàn cầu.