Nhân kỷ niệm 18 năm thành lập VTCA và Hội nghị Thường niên năm 2026, Chủ tịch VTCA Nguyễn Thị Cúc đã chia sẻ với Tạp chí Tài chính doanh nghiệp về hành trình đồng hành cùng cải cách và tầm nhìn phá vỡ các "điểm nghẽn" để nâng tầm hệ thống đại lý thuế trong kỷ nguyên số.

Hội Tư vấn Thuế Việt Nam được thành lập năm 2008, chịu sự quản lý về chuyên môn của Bộ Tài chính trong hoạt động nghề nghiệp trong lĩnh vực dịch vụ làm thủ tục về thuế, dịch vụ tư vấn thuế hoặc có liên quan đến thuế trên phạm vi cả nước.

Trong 18 năm qua, Hội đã từng bước khẳng định vai trò là cầu nối giữa cơ quan thuế với người nộp thuế, đồng thời góp phần thúc đẩy sự phát triển của hệ thống đại lý thuế và nâng cao tính tuân thủ pháp luật thuế của cộng đồng doanh nghiệp.

Một trong những dấu ấn nổi bật là Hội đã tích cực tham gia góp ý xây dựng, hoàn thiện chính sách pháp luật thuế và quản lý thuế. Nhiều ý kiến của Hội đã được các cơ quan soạn thảo tiếp thu trong quá trình sửa đổi các luật thuế, Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn liên quan đến hóa đơn điện tử, giao dịch liên kết, thuế tối thiểu toàn cầu, quản lý thuế đối với thương mại điện tử, hộ kinh doanh…

Cùng với đó, VTCA đã đồng hành thúc đẩy phát triển hệ thống đại lý thuế theo hướng chuyên nghiệp và hiện đại. Đến nay, cả nước có hơn 900 doanh nghiệp đại lý thuế đủ điều kiện hoạt động; nhiều đại lý thuế đã xây dựng được thương hiệu, mở rộng mạng lưới và hỗ trợ hiệu quả cho hàng nghìn doanh nghiệp, hộ kinh doanh trong thực hiện nghĩa vụ thuế.

Công tác hỗ trợ hội viên và cộng đồng doanh nghiệp cũng là điểm nhấn quan trọng. Hội hiện có hơn 1.100 hội viên và thường xuyên tổ chức các hội thảo, lớp cập nhật chính sách thuế, kế toán; giải đáp vướng mắc qua email, bản tin thuế hàng tuần và các kênh truyền thông trực tuyến. Qua đó giúp doanh nghiệp, hộ kinh doanh tiếp cận nhanh chóng các chính sách mới, giảm chi phí tuân thủ và nâng cao hiệu quả thực hiện nghĩa vụ thuế.

Đặc biệt, trong quá trình triển khai hóa đơn điện tử, chuyển đổi phương pháp quản lý thuế đối với hộ kinh doanh và quản lý thuế thương mại điện tử, VTCA cùng các đại lý thuế đã phối hợp chặt chẽ với cơ quan thuế tổ chức nhiều chương trình tập huấn, tọa đàm, livestream và hỗ trợ trực tiếp cho người nộp thuế.

Bên cạnh hoạt động chuyên môn, Hội cũng chú trọng mở rộng hợp tác quốc tế với các tổ chức nghề nghiệp trong khu vực và thế giới; đồng thời tích cực tham gia các hoạt động an sinh xã hội, thiện nguyện, thể hiện trách nhiệm của cộng đồng nghề nghiệp đối với xã hội.

Những đóng góp của VTCA đã được ghi nhận bằng nhiều phần thưởng của Đảng, nhà nước và Bộ Tài chính dành cho tập thể Hội và cá nhân lãnh đạo Hội.

Góp phần thực hiện mục tiêu phát triển hệ thống đại lý thuế theo Chiến lược cải cách thuế của Chính phủ, VTCA đã tích cực tham gia góp ý trong quá trình soạn thảo Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH và các Nghị định hướng dẫn. Khi Luật Đầu tư bãi bỏ điều kiện hành nghề dịch vụ làm thủ tục về thuế, cơ chế quản lý đã chuyển dịch từ cấp phép sang giám sát, kiểm tra tiêu chuẩn. Sự thay đổi này giúp cắt giảm tối đa thủ tục hành chính, tạo thuận lợi và nâng cao tính tuân thủ pháp luật của người nộp thuế.

Hiện nay, tốc độ tăng trưởng của các doanh nghiệp đại lý thuế tương đối nhanh và ổn định. Tính đến tháng 5/2026, toàn quốc có 912 doanh nghiệp đại lý thuế đủ điều kiện đang hoạt động (riêng năm 2025 tăng trưởng gần 100 doanh nghiệp). Những con số trên là minh chứng cho sự nỗ lực bền bỉ, tinh thần đoàn kết và sự phát triển ngày càng vững mạnh của nghề đại lý thuế tại Việt Nam.

Đáng mừng là nhiều đại lý thuế đã tạo dựng được thương hiệu mạnh và gắn kết chặt chẽ với Hội. Nhiều đơn vị đã thu hút hàng ngàn khách hàng và liên tục mở thêm chi nhánh như: Đại lý thuế (ĐLT) Trương Gia, ĐLT Trọng Tín, Trí Luật, Tim Sen tại Tp.HCM; ĐLT Cường Linh tại Quảng Ninh; các ĐLT TAC, FAC, Tâm Việt tại Hà Nội; Tùng Linh Quân tại Đà Nẵng, hay An Hiểu Minh tại Thanh Hóa… Bên cạnh đó, khung pháp lý mới cũng cho phép đại lý thuế cung cấp dịch vụ kế toán cho doanh nghiệp siêu nhỏ, hộ kinh doanh; khai thuế cho doanh nghiệp có giao dịch liên kết hoặc thực hiện quyết toán thuế cho doanh nghiệp giải thể, phá sản.

Nhìn chung, các đại lý thuế đang phát triển ngày càng vững mạnh, chuyên nghiệp, đáp ứng tốt yêu cầu hỗ trợ người nộp thuế. Hệ thống đại lý thuế và VTCA đã được Bộ trưởng Bộ Tài chính ghi nhận, đánh giá cao với vai trò là "cánh tay nối dài" của ngành thuế, là cầu nối tin cậy giữa cơ quan quản lý và người nộp thuế.

Sự phát triển của ngành đại lý thuế không chỉ đáp ứng yêu cầu cải cách, hiện đại hóa ngành thuế mà còn góp phần hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp, hộ kinh doanh phát triển bền vững, thúc đẩy môi trường đầu tư, kinh doanh lành mạnh và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam trong kỷ nguyên số.

Phải thẳng thắn nhìn nhận thị trường đại lý thuế của chúng ta hiện đang tồn tại một số "điểm nghẽn" lớn. Đầu tiên là cơ chế, hệ thống vẫn đang vận hành dựa trên Quyết định 420 về Chiến lược phát triển Đại lý thuế giai đoạn 2014 - 2020. Đã 5 năm trôi qua nhưng chúng ta chưa có một chiến lược định hướng kế tiếp, dẫn đến tỷ lệ doanh nghiệp sử dụng dịch vụ này còn rất khiêm tốn so với các nước trong khu vực.

Để dễ hình dung, tại Nhật Bản, có tới 93% doanh nghiệp sử dụng dịch vụ tư vấn và đại lý thuế. Con số này phản ánh rõ đại lý thuế là một mắt xích thiết yếu trong hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp. Ở Việt Nam, dư địa còn rất lớn nhưng thị trường chưa được khai phá tương xứng.

Trong khi đó, một số cơ quan quản lý nhà nước vẫn chưa đánh giá đúng tầm quan trọng của đại lý thuế trong tiến trình phát triển kinh tế - xã hội, khiến việc xã hội hóa dịch vụ tư vấn thuế - tài chính bị chậm nhịp.

Theo mục tiêu của Chính phủ, đến năm 2030 Việt Nam có ít nhất 2 triệu doanh nghiệp hoạt động hiệu quả, và đạt khoảng 3 triệu vào năm 2045. Chỉ cần một phần nhỏ trong số đó lựa chọn đại lý thuế, dư địa thị trường đã là khổng lồ. Do đó, cơ hội phía trước rất rộng mở.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay là áp lực phải tự thay đổi. Năm 2026 là năm bản lề khi loạt chính sách thuế mới bắt đầu có hiệu lực, đặc biệt là Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 áp dụng từ 1/7/2026. Luật mới cởi trói thủ tục hành chính khi chuyển hoạt động đại lý thuế từ cơ chế "tiền kiểm" sang "hậu kiểm", đồng nghĩa với việc cạnh tranh sẽ khốc liệt hơn.

Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV mở ra giai đoạn cải cách mạnh mẽ hơn về kinh tế - xã hội và quản trị quốc gia trên môi trường số. Điều này đòi hỏi cộng đồng doanh nghiệp, người nộp thuế cũng như các đại lý thuế phải thay đổi tư duy và phương thức hoạt động.

Trong kỷ nguyên dữ liệu số, đại lý thuế không thể chỉ cung cấp dịch vụ kê khai truyền thống mà phải nâng cao năng lực tư vấn, quản trị rủi ro và hỗ trợ tuân thủ trên nền tảng công nghệ. Áp lực cạnh tranh sẽ lớn hơn nhưng cơ hội phát triển cũng rất rộng mở.

Trước yêu cầu đổi mới công tác quản lý thuế và sự phát triển của nền kinh tế số, tôi cho rằng cần có những giải pháp đồng bộ để phát triển hệ thống đại lý thuế theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch và phát huy hiệu quả vai trò hỗ trợ người nộp thuế.

Trước hết, VTCA kiến nghị sớm xây dựng chiến lược phát triển dài hạn cho hệ thống đại lý thuế, chẳng hạn “Chiến lược phát triển hệ thống đại lý thuế đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để định hướng phát triển nghề đại lý thuế phù hợp với yêu cầu hiện đại hóa ngành Tài chính và hội nhập quốc tế.

Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh xã hội hóa một số hoạt động hỗ trợ người nộp thuế như đào tạo, tuyên truyền, phổ biến chính sách pháp luật thuế. Trong bối cảnh ngành Thuế đang tiếp tục tinh gọn bộ máy và đổi mới phương thức quản lý, lực lượng đại lý thuế và tư vấn tài chính hoàn toàn có thể đồng hành, chia sẻ với cơ quan thuế trong việc hỗ trợ người nộp thuế thực hiện đúng quy định pháp luật.

Quan trọng hơn, chúng tôi mong muốn cùng ngành Thuế và Bộ Tài chính xây dựng một hệ sinh thái dịch vụ tư vấn thuế minh bạch, chuyên nghiệp và chính trực. Đại lý thuế không chỉ thực hiện các thủ tục hành chính về thuế mà còn góp phần nâng cao tính tuân thủ, giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí, hạn chế rủi ro và phát triển bền vững.

Tôi muốn nhấn mạnh với các hội viên rằng, nghề tư vấn thuế và đại lý thuế cần được phát triển trên nền tảng chuyên nghiệp, tuân thủ pháp luật và đạo đức nghề nghiệp; không chỉ làm đúng quy định mà còn phải làm bằng tinh thần trách nhiệm và tâm huyết đối với cộng đồng doanh nghiệp và sự phát triển của đất nước.

Hội nghị Thường niên năm 2026 kết hợp Hội thảo chuyên đề “Phát triển Đại lý thuế trong kỷ nguyên số”, công tác thi đua khen thưởng và kỷ niệm 18 năm thành lập Hội được tổ chức trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế sâu rộng. Đây cũng là thời điểm ngành Tài chính, ngành Thuế tiếp tục đổi mới mạnh mẽ theo hướng hiện đại, minh bạch và hội nhập quốc tế.

Thông qua sự kiện lần này, VTCA muốn truyền tải thông điệp về tinh thần trách nhiệm, đoàn kết và đồng hành của đội ngũ đại lý thuế, tư vấn thuế, kế toán và kiểm toán trong quá trình phát triển đất nước và xây dựng nền tài chính quốc gia minh bạch, hiệu quả.

Hội nghị không chỉ là dịp tổng kết, tôn vinh và định hướng phát triển nghề nghiệp, mà còn thể hiện quyết tâm của cộng đồng đại lý thuế trong việc nâng cao chất lượng dịch vụ, tuân thủ pháp luật, thích ứng với yêu cầu chuyển đổi số và đồng hành cùng doanh nghiệp.

Thay mặt lãnh đạo Hội và hơn một nghìn hội viên, chúng tôi cam kết tiếp tục phát huy trí tuệ, tâm huyết nghề nghiệp, xây dựng Hội ngày càng lớn mạnh trên nền tảng “Chất lượng - Uy tín - Tuân thủ pháp luật - Hợp tác - Phát triển”, góp phần thực hiện các chủ trương của Đảng, nhà nước và thúc đẩy sự phát triển bền vững của ngành tài chính - thuế.

Xin cảm ơn bà!