Một góc Dự án Cảng biển tổng hợp Cà Ná (xã Cà Ná, tỉnh Khánh Hòa). (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Những đại dự án đang được triển khai đã mở ra không gian phát triển mới, tạo động lực quan trọng để địa phương hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn tới.

Hình thành trung tâm công nghiệp-năng lượng chiến lược

Những ngày đầu tháng 6, trên công trường Dự án Cảng biển tổng hợp Cà Ná, hàng trăm kỹ sư, công nhân cùng máy móc thiết bị hoạt động liên tục để đẩy nhanh tiến độ thi công Bến cảng 1B. Cùng với đó, công tác giải phóng mặt bằng để chuẩn bị khởi công Dự án Nhà máy điện khí LNG Cà Ná và Khu công nghiệp (KCN) Cà Ná đang gấp rút hoàn tất.

Hình thành trung tâm công nghiệp-năng lượng chiến lược

Những ngày đầu tháng 6, trên công trường Dự án Cảng biển tổng hợp Cà Ná, hàng trăm kỹ sư, công nhân cùng máy móc thiết bị hoạt động liên tục để đẩy nhanh tiến độ thi công Bến cảng 1B. Cùng với đó, công tác giải phóng mặt bằng để chuẩn bị khởi công Dự án Nhà máy điện khí LNG Cà Ná và Khu công nghiệp (KCN) Cà Ná đang gấp rút hoàn tất.

Ba dự án trọng điểm do Tập đoàn Trung Nam đầu tư đang tạo nên diện mạo mới cho vùng đất ven biển phía nam tỉnh Khánh Hòa. Khi hoàn thành, tổ hợp cảng biển-công nghiệp-năng lượng này sẽ là một trong những trung tâm phát triển kinh tế biển quan trọng của khu vực Nam Trung Bộ.

Nổi bật trong chuỗi dự án là Nhà máy điện khí LNG Cà Ná với công suất 1.500MW, tổng vốn đầu tư hơn 57.000 tỷ đồng do liên danh Trung Nam-Sideros River thực hiện. Dự tính khi vận hành, hằng năm sẽ bổ sung khoảng 9 tỷ kWh điện cho hệ thống điện quốc gia.

Theo quy hoạch, tổ hợp LNG Cà Ná được đầu tư đồng bộ với bồn chứa LNG dung tích 220.000m³, hệ thống kho cảng tái hóa khí công suất 1,2 triệu tấn/năm cùng tuyến đê chắn sóng dài 2.400m. Đặc biệt, cảng nước sâu có khả năng tiếp nhận tàu trọng tải từ 300.000 đến 500.000 tấn được kỳ vọng sẽ đưa Cà Ná trở thành trung tâm trung chuyển LNG chiến lược của khu vực.

Việc hình thành kho LNG quy mô lớn tại Cà Ná vừa bảo đảm nguồn nhiên liệu ổn định cho nhà máy điện; đồng thời tạo nền tảng cung ứng năng lượng cho các trung tâm công nghiệp, năng lượng tại miền trung và miền nam trong tương lai.

Ông Nguyễn Tâm Thịnh, Chủ tịch Tập đoàn Trung Nam cho biết, mục tiêu của doanh nghiệp không dừng lại ở việc xây dựng một nhà máy điện mà hướng đến hình thành chuỗi giá trị hoàn chỉnh gồm cảng biển, kho LNG, nhà máy điện và khu công nghiệp xanh. Việc thi công Bến cảng 1B chính là nền tảng quan trọng để toàn bộ tổ hợp đi vào vận hành theo đúng lộ trình vào năm 2030.

Cà Ná còn được định hướng trở thành hạt nhân phát triển công nghiệp và logistics của địa phương. Với diện tích hơn 378ha, Khu công nghiệp Cà Ná được xem là bước khởi đầu trong quá trình xây dựng trung tâm dịch vụ công nghiệp và năng lượng tái tạo của tỉnh Khánh Hòa. Đây sẽ là nơi cung cấp các dịch vụ hậu cần kỹ thuật, lắp ráp, bảo trì thiết bị cho ngành điện gió ngoài khơi, lĩnh vực đang mở ra dư địa phát triển rất lớn đối với Việt Nam.

Song hành với đó, Cảng biển tổng hợp Cà Ná khi hoàn thiện sẽ trở thành đầu mối logistics đa chức năng, có khả năng tiếp nhận, trung chuyển các thiết bị siêu trường, siêu trọng phục vụ các dự án năng lượng và công nghiệp quy mô lớn. Vai trò này giúp cảng vượt ra ngoài phạm vi phục vụ riêng cho Khu công nghiệp Cà Ná để trở thành cửa ngõ giao thương của toàn vùng kinh tế ven biển.

Thực tế, Bến cảng 1A đã hoàn thành và đi vào vận hành từ năm 2023, liên tục ghi nhận sản lượng hàng hóa tăng trưởng cao. Tính đến đầu tháng 6/2026, tổng lượng hàng hóa thông qua cảng đạt gần 3,5 triệu tấn, nhiều thời điểm vượt hơn 200% so với kế hoạch ban đầu.

Đối với Bến cảng 1B, các đơn vị thi công đang tập trung triển khai hạng mục cọc khoan nhồi và san lấp mặt bằng. Theo kế hoạch, công trình sẽ hoàn thành trước ngày 30/6/2027, tạo thêm năng lực khai thác và nâng cao vai trò trung tâm logistics của khu vực.

Ông Vũ Văn Nhuận, Giám đốc Dự án Cảng biển tổng hợp Cà Ná cho biết, khó khăn lớn nhất hiện nay là nguồn vật liệu xây dựng. Để tháo gỡ vướng mắc, doanh nghiệp dự tính sẽ tận dụng nguồn đất đá phát sinh từ quá trình san gạt mặt bằng Khu công nghiệp Trung Nam Cà Ná để bổ sung cho công tác xây dựng cảng biển, nhằm tối ưu chi phí và đẩy nhanh tiến độ thực hiện.

Kỳ vọng vào cực tăng trưởng mới

Hiện các thủ tục chuẩn bị đầu tư đối với Khu công nghiệp Cà Ná và Nhà máy điện khí LNG đang được đẩy nhanh. Nhà đầu tư đã hoàn thành các thủ tục pháp lý của khu công nghiệp, cũng như tích cực hoàn thiện hồ sơ thiết kế, báo cáo đánh giá tác động môi trường và phối hợp địa phương trong công tác giải phóng mặt bằng đối với dự án điện khí LNG.

Trong năm nay, Tập đoàn Trung Nam có kế hoạch khởi công Khu công nghiệp Trung Nam Cà Ná và Nhà máy điện khí LNG, đánh dấu bước chuyển quan trọng trong quá trình hình thành tổ hợp công nghiệp-năng lượng-logistics quy mô lớn.

Sự cộng hưởng giữa các dự án thành phần đang tạo ra động lực phát triển mạnh mẽ cho khu vực Cà Ná. Từ một vùng ven biển giàu tiềm năng nhưng chưa được khai thác tương xứng, nơi đây đang dần định hình vị thế của một cực tăng trưởng mới với hệ sinh thái cảng biển, công nghiệp và năng lượng hiện đại.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Trịnh Minh Hoàng nhận định, địa phương đặt nhiều kỳ vọng vào tổ hợp công nghiệp-năng lượng-logistics Cà Ná trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Trong đó, Cảng biển tổng hợp Cà Ná giữ vai trò là mắt xích logistics chiến lược, không chỉ phục vụ Khu công nghiệp Cà Ná mà còn đáp ứng nhu cầu vận chuyển hàng hóa của các khu, cụm công nghiệp trong khu vực và các vùng kinh tế lân cận.

Với quyết tâm của chính quyền địa phương cùng sự vào cuộc quyết liệt của nhà đầu tư, Cà Ná đang hội tụ đầy đủ những điều kiện cần thiết để bứt phá. Khi các dự án đồng loạt đi vào hoạt động, vùng đất này được kỳ vọng sẽ trở thành hình mẫu phát triển kinh tế biển hiện đại, góp phần tạo động lực tăng trưởng mới và nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương trong nhiều thập kỷ tới.