Đó là phát biểu của ông Trần Ngọc Liêm - Phó Tổng Thư ký Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Giám đốc VCCI Chi nhánh TP HCM tại Hội thảo “Thị trường Hoa Kỳ 2026: Cơ hội, Thách thức và các Giải pháp đột phá cho Doanh nghiệp Việt Nam”, ngày 01/10/2026 tại TP HCM. Hội thảo do Viện Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Doanh nghiệp – Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức với sự đồng hành của Công ty TNHH Đầu tư Citizen Pathway.

Phát biểu khai mạc tại Hội thảo, ông Trần Ngọc Liêm - Phó Tổng Thư ký VCCI, Giám đốc VCCI Chi nhánh TP HCM nhấn mạnh: Kể từ khi Việt Nam và Hoa Kỳ nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện, cánh cửa giao thương và hợp tác đầu tư giữa hai nền kinh tế chưa bao giờ rộng mở như hiện nay.

Tuy nhiên, bước sang năm 2026, bối cảnh thương mại quốc tế đầy biến động và cạnh tranh khốc liệt, thị trường Hoa Kỳ không còn là mảnh đất dễ dung nạp các sản phẩm giá rẻ đơn thuần. Vì vậy, đã đến lúc doanh nghiệp Việt Nam phải quyết liệt thay đổi tư duy: từ "bán những gì mình có" sang xây dựng thương hiệu bền vững, từ tiếp cận thương mại thuần túy sang tham gia sâu vào chuỗi giá trị và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Dư địa phát triển từ đối tác chiến lược toàn diện

Cũng theo ông Liêm, nhìn lại chặng đường vừa qua, quan hệ kinh tế, thương mại và đầu tư Việt Nam – Hoa Kỳ đã đạt được những bước phát triển vượt bậc. Việc thiết lập khuôn khổ đối tác chiến lược toàn diện không chỉ là thắng lợi ngoại giao mà còn tạo ra bệ phóng thực chất, mở rộng không gian hợp tác sâu rộng trên nhiều lĩnh vực, như: công nghiệp chế tạo, dệt may, da giày, nông, lâm, thủy sản, kinh tế số, bán dẫn và năng lượng sạch.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam, Hoa Kỳ tiếp tục là đối tác thương mại hàng đầu, một thị trường tiêu dùng khổng lồ với sức mua vượt trội. Dư địa tăng trưởng còn rất lớn, đặc biệt khi các tập đoàn đa quốc gia và hệ thống bán lẻ Hoa Kỳ đang tích cực đa dạng hóa chuỗi cung ứng toàn cầu. Đây chính là cơ hội lịch sử để hàng Việt khẳng định vị thế. Tuy nhiên, chúng ta cần thẳng thắn nhìn nhận: Hoa Kỳ là thị trường có tiềm năng to lớn nhưng cũng là một trong những thị trường có tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe, hệ thống pháp lý chặt chẽ và cơ chế bảo hộ khắt khe bậc nhất thế giới, sẽ là áp lực đối với các doanh nghiệp Việt Nam.

Do đó, ông Liêm cho rằng, trong bối cảnh năm 2026 đang có nhiều sự thay đổi, bài toán cạnh tranh đã bước sang một giai đoạn hoàn toàn mới thì doanh nghiệp Việt Nam phải lưu ý một số vấn đề để hạn chế rủi ro, như:

Thứ nhất, quan tâm nhiều hơn nữa tới tiêu chuẩn xanh và phát triển bền vững. Bởi, hiên nay, người tiêu dùng và các nhà phân phối Hoa Kỳ ngày càng đòi hỏi khắt khe về trách nhiệm xã hội, tiêu chuẩn ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị); truy xuất nguồn gốc xuất xứ nguyên liệu và dấu chân carbon.

Thứ hai, lưu ý rào cản phòng vệ thương mại. Theo số liệu thống kê, tần suất các vụ việc điều tra chống bán phá giá, chống trợ cấp và điều tra lẩn tránh thuế đối với hàng hóa xuất khẩu ngày càng gia tăng. Vì vậy, nếu thiếu sự chuẩn bị về hệ thống kế toán, sổ sách minh bạch và khả năng chứng minh chuỗi cung ứng thì rủi ro đối với doanh nghiệp Việt là rất lớn.

Thứ ba, lưu ý vấn đề khủng hoảng chuỗi logistics và chi phí giao dịch. Hiên nay, biến động chi phí vận tải biển, tỷ giá và các rủi ro pháp lý trong hợp đồng ngoại thương tiếp tục thử thách năng lực chịu đựng và quản trị dòng tiền của doanh nghiệp. Do đó, đây cũng là vấn đề hết sức quan trọng mà doanh nghiệp Việt Nam cần lưu ý để tránh rủi ro không đáng có.

Chuyển từ tư duy "bán hàng" sang chuỗi cung ứng

Theo ông Liêm, muốn vượt qua thách thức và biến cơ hội thành tăng trưởng bền vững, doanh nghiệp Việt Nam bắt buộc phải thực hiện cuộc cách mạng về tư duy kinh doanh với ba bước chuyển căn bản:

Một là, chuyển từ xuất khẩu đơn thuần sang phát triển thị trường dài hạn: Không thể tiếp tục phụ thuộc vào các đơn hàng gia công FOB ngắn hạn hay trông chờ vào mùa vụ. Doanh nghiệp cần chủ động nghiên cứu thị hiếu tiêu dùng, phân khúc khách hàng mục tiêu tại từng bang của Hoa Kỳ để xây dựng chiến lược sản phẩm dài hạn.

Hai là, chuyển từ bán được hàng sang xây dựng thương hiệu và uy tín: Xây dựng giá trị vô hình thông qua đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ, câu chuyện thương hiệu xanh, chất lượng đồng đều và dịch vụ hậu mãi chuyên nghiệp. Đó là con đường duy nhất để nâng cao biên lợi nhuận thay vì chạy đua giảm giá.

Ba là, chuyển từ giao dịch riêng lẻ sang liên kết mạng lưới đối tác. Tức là doanh nghiệp cần chủ động kết nối với mạng lưới phân phối bản địa, các hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nhân kiều bào tại Hoa Kỳ. Đồng thời phải thâm nhập sâu vào các mắt xích của chuỗi cung ứng, từ cung ứng nguyên phụ liệu cho đến phân phối trực tiếp qua các nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới.

Trách nhiệm và cam đồng hành của VCCI

Theo ông Liêm, nhận thức sâu sắc trước những trăn trở, cơ hội và thách thức của cộng đồng doanh nghiệp, VCCI đã tổ chức Hội thảo "Thị trường Hoa Kỳ 2026: Cơ hội, Thách thức và các Giải pháp đột phá cho Doanh nghiệp Việt Nam". Mục tiêu cốt lõi của Hội thảo này không nằm ở những khẩu hiệu chung chung, mà là tạo ra không gian đối thoại thực chất giữa cơ quan quản lý, các chuyên gia pháp lý và cộng đồng doanh nghiệp.

Thông qua các phiên chuyên đề, VCCI đã tập trung phân tích xu hướng thương mại mới nhất, cảnh báo các rủi ro pháp lý cần tránh, đồng thời giới thiệu những mô hình, giải pháp thực tiễn để doanh nghiệp có thể áp dụng ngay vào hoạt động mở rộng thị trường.

Với vai trò là tổ chức quốc gia đại diện cho cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân và người sử dụng lao động, ông Liêm nhấn mạnh: VCCI cam kết sẽ luôn là điểm tựa vững chắc, chủ động đẩy mạnh các chương trình xúc tiến thương mại chuyên sâu, cung cấp thông tin thị trường kịp thời và hỗ trợ nâng cao năng lực quản trị, giúp doanh nghiệp Việt tự tin vươn xa và cắm rễ vững chắc tại thị trường Hoa Kỳ.