Ông Hoàng Quang Phòng - Phó Chủ tịch VCCI.

Phóng viên: Trong kỷ nguyên phát triển mới, đất nước muốn cường thịnh thì phải có lực lượng doanh nghiệp lớn mạnh, năng động và có sức cạnh tranh quốc tế, đồng thời hướng tới xây dựng đội ngũ doanh nghiệp dân tộc đủ năng lực tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, từng bước nâng cao vị thế của Việt Nam trong nền kinh tế thế giới. Trên cương vị Phó Chủ tịch VCCI, ông nhìn nhận quan điểm này thế nào?

Ông Hoàng Quang Phòng:

Tôi cho rằng, đây không chỉ là mục tiêu phát triển kinh tế đơn thuần, mà là một yêu cầu chiến lược của quốc gia trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Một đất nước muốn phát triển nhanh và bền vững thì phải có lực lượng doanh nghiệp đủ mạnh để tạo ra của cải vật chất, dẫn dắt đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực cạnh tranh và bảo đảm tự chủ kinh tế.

Tinh thần đó đã được thể hiện rất rõ trong hệ thống các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị thời gian qua. Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 xác định kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia; Nghị quyết số 41-NQ/TW ngày 10/10/2023 nhấn mạnh vai trò, sứ mệnh của đội ngũ doanh nhân trong thời kỳ mới; Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 đặt yêu cầu đột phá về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 tập trung đổi mới công tác xây dựng và thựcthi pháp luật, hoàn thiện thể chế, xây dựng môi trường pháp lý minh bạch, hiện đại; còn Nghị quyết số 79-NQ/TW ngày 6/1/2026 tiếp tục khẳng định vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước, trong đó doanh nghiệp nhà nước là lực lượng nòng cốt ở những lĩnh vực then chốt, chiến lược.

Sự kết hợp hài hòa giữa kinh tế nhà nước và kinh tế tư nhân chính là nền tảng để hình thành một nền kinh tế tự chủ, có khả năng chống chịu cao trước các biến động toàn cầu.

Các tập đoàn, tổng công ty nhà nước giữ vai trò dẫn dắt trong những ngành nền tảng như: năng lượng, hạ tầng, logistics, tài chính, viễn thông, trong khi khu vực tư nhân sẽ phát huy mạnh mẽ tinh thần năng động, sáng tạo, linh hoạt để mở rộng thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị quốc tế.

Sau 40 năm Đổi mới, khu vực kinh tế tư nhân đã có bước phát triển mạnh mẽ. Hiện cả nước có khoảng 1,1 triệu doanh nghiệp và hơn 6 triệu hộ kinh doanh hoạt động, đóng góp khoảng 50% GDP, hơn 30% tổng thu ngân sách nhà nước và tạo việc làm cho 82% lao động xã hội. Tuy nhiên, đa số doanh nghiệp vẫn có quy mô siêu nhỏ, nhỏ và vừa, tiềm lực tài chính, công nghệ và quản trị còn hạn chế.

Chính vì vậy, điều quan trọng hiện nay là tiếp tục tháo gỡ rào cản thể chế, giảm mạnh thủ tục hành chính, tạo môi trường kinh doanh minh bạch, an toàn pháp lý để doanh nghiệp yên tâm đầu tư dài hạn.

Tôi tin rằng, với quyết tâm cải cách rất mạnh mẽ của Đảng, Nhà nước và Chính phủ hiện nay, cùng khát vọng cống hiến của đội ngũ doanh nhân Việt Nam, mục tiêu đến năm 2030 có ít nhất 2 triệu doanh nghiệp hoạt động hoàn toàn khả thi.

Phóng viên: Vai trò của kinh tế tư nhân đã được khẳng định là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia. Để có vị thế chính danh này, doanh nghiệp tư nhân đã trải qua những định kiến, kỳ thị của xã hội. Trong hành trình vươn lên mạnh mẽ này, ngoài chính sách của Đảng, Nhà nước, nội lực, ý chí của doanh nghiệp tư nhân, thì vai trò của báo chí ra sao, thưa ông?

Ông Hoàng Quang Phòng: Để có được vị thế như hôm nay, khu vực kinh tế tư nhân đã trải qua một hành trình rất gian nan. Có thời điểm, doanh nghiệp tư nhân chưa được nhìn nhận đầy đủ, thậm chí còn chịu nhiều định kiến. Trong hành trình ấy, nếu chủ trương của Đảng và Nhà nước là nền tảng thể chế, nội lực doanh nghiệp là động lực phát triển, thì báo chí chính là lực lượng đồng hành đặc biệt quan trọng.

Tôi còn nhớ rất rõ những năm đầu Đổi mới, khi Quốc hội ban hành Luật Doanh nghiệp số 13/1999/QH10 ngày 12/6/1999, chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2000, báo chí kinh tế đã tạo nên một làn sóng truyền thông mạnh mẽ, góp phần thay đổi nhận thức xã hội về vai trò của doanh nhân và kinh tế tư nhân. Nhiều nhà báo đã đi thực tế tại các địa phương, phản ánh sinh động phong trào khởi nghiệp, tinh thần vượt khó và khát vọng làm giàu chính đáng của doanh nhân Việt Nam.

Báo chí không chỉ phản ánh hoạt động sản xuất, kinh doanh, mà còn trực tiếp lan tỏa tinh thần doanh nhân thông qua việc đồng hành cùng các giải thưởng uy tín như: Sao Đỏ, Sao Vàng Đất Việt, Thánh Gióng… Qua đó, hình ảnh doanh nhân ngày càng được xã hội ghi nhận như một lực lượng quan trọng đóng góp phát triển đất nước.

Theo tôi, giá trị lớn nhất của báo chí kinh tế là khả năng khơi dậy niềm tin. Doanh nghiệp muốn phát triển phải có niềm tin vào môi trường đầu tư, vào thể chế và vào tương lai thị trường. Trong bối cảnh thế giới biến động nhanh, báo chí chính thống đã trở thành kênh thông tin đáng tin cậy, giúp doanh nghiệp hiểu đúng chủ trương, chính sách, nhận diện cơ hội, cảnh báo rủi ro và thích ứng với những thay đổi mới.

Bên cạnh đó, báo chí còn đóng vai trò rất quan trọng trong việc thúc đẩy văn hóa kinh doanh liêm chính, nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật, trách nhiệm xã hội, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số. Đây chính là nền tảng để doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững trong thời kỳ hội nhập sâu rộng.

Phóng viên: Ông đánh giá như thế nào về sự đồng hành của báo chí kinh tế với cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân?

Ông Hoàng Quang Phòng: Từ góc nhìn của VCCI, tôi cho rằng, báo chí nói chung, trong đó có báo chí kinh tế là lực lượng đồng hành rất quan trọng của cộng đồng doanh nghiệp trong tiến trình đổi mới, hội nhập và phát triển. Nếu doanh nghiệp trực tiếp tạo ra của cải vật chất và việc làm, thì báo chí là cầu nối đưa tiếng nói của doanh nghiệp đến với Đảng, Nhà nước, xã hội và thị trường.

Hằng năm, VCCI tiếp nhận hàng nghìn kiến nghị của doanh nghiệp liên quan đến thủ tục hành chính, tiếp cận vốn, đất đai, thuế, hải quan, logistics, năng lượng hay tiêu chuẩn xanh. Khi các vấn đề này được báo chí phản ánh khách quan, đúng bản chất và có chiều sâu, cơ quan quản lý sẽ nhận diện vấn đề nhanh hơn để có giải pháp xử lý hiệu quả hơn.

Chủ tịch VCCI Hồ Sỹ Hùng (bên trái) và Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Phan Xuân Thủy (bên phải) vinh danh Top 20 doanh nghiệp văn hóa uy tín năm 2025 cho PetroVietnam (tháng 1/2026).

Tôi đánh giá rất cao vai trò của báo chí trong thúc đẩy cải cách thể chế thời gian qua. Nhiều vấn đề như cắt giảm điều kiện kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm chi phí không chính thức hay nâng cao tính minh bạch đều có dấu ấn rất rõ của báo chí.

Phóng viên: Trong bối cảnh mạng xã hội bùng nổ và thông tin đa chiều, thiếu kiểm chứng, báo chí kinh tế cần thể hiện trách nhiệm, bản lĩnh như thế nào để vừa phản biện khách quan, vừa góp phần bảo vệ môi trường đầu tư, kinh doanh lành mạnh, bảo vệ nhà đầu tư, doanh nghiệp chân chính, thưa ông?

Ông Hoàng Quang Phòng: Trong bối cảnh mạng xã hội phát triển mạnh, thông tin đa chiều và đôi khi thiếu kiểm chứng, trách nhiệm của báo chí chính thống càng lớn hơn. Điều cộng đồng doanh nghiệp mong muốn là báo chí tiếp tục phát huy vai trò phản biện, nhưng phải là phản biện mang tính xây dựng, phản biện để hoàn thiện chính sách và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.

Bản lĩnh của báo chí kinh tế không chỉ nằm ở việc phát hiện những điểm nghẽn từ thực tiễn, mà còn ở khả năng kiểm chứng thông tin, phân tích khách quan và bảo vệ sự thật. Một thông tin thiếu kiểm chứng có thể ảnh hưởng rất lớn đến thị trường, đến nhà đầu tư và cả uy tín doanh nghiệp.

Tôi cho rằng, báo chí kinh tế cần tăng cường cơ chế phối hợp với doanh nghiệp, cơ quan quản lý và các hiệp hội ngành nghề để bảo đảm thông tin được phản ánh đa chiều, đầy đủ và có trách nhiệm. Đồng thời, cần tiếp tục bảo vệ những doanh nghiệp làm ăn chân chính, minh bạch, đổi mới sáng tạo và có trách nhiệm với xã hội.

Một nền báo chí chuyên nghiệp, nhân văn và trách nhiệm sẽ không chỉ góp phần củng cố niềm tin thị trường, mà còn trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế nhanh và bền vững.

Phóng viên: Nhân dịp Kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam, trên cương vị Phó Chủ tịch VCCI - đại diện cho cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân, ông muốn gửi gắm thông điệp gì tới đội ngũ những người làm báo kinh tế trong việc đồng hành với mục tiêu tăng trưởng cao của nền kinh tế, khơi dậy tinh thần khởi nghiệp mạnh mẽ, kiến tạo môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng, minh bạch, thúc đẩy doanh nghiệp vươn tầm thế giới?

Ông Hoàng Quang Phòng: Với tôi, báo chí kinh tế luôn là người bạn đồng hành rất đặc biệt của cộng đồng doanh nghiệp. Nhân dịp kỷ niệm 101 năm ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam, tôi muốn gửi tới đội ngũ những người làm báo kinh tế thông điệp: “Tiên phong - Đồng kiến tạo - Vươn tầm”.

Trong giai đoạn phát triển mới, đất nước đang đặt mục tiêu tăng trưởng 2 con số, phát triển nhanh nhưng bền vững. Để hiện thực hóa khát vọng ấy, báo chí kinh tế không thể chỉ phản ánh diễn biến thị trường một cách thụ động, mà cần trở thành lực lượng tiên phong khơi dậy tinh thần đổi mới sáng tạo, khát vọng khởi nghiệp và ý chí làm giàu chính đáng.

Tôi mong muốn các cơ quan báo chí tiếp tục phát hiện, cổ vũ những mô hình sản xuất, kinh doanh hiệu quả; lan tỏa các điển hình đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; đồng thời phản ánh kịp thời những bất cập trong thực tiễn để cùng các cơ quan quản lý tháo gỡ.

Đặc biệt, trong bối cảnh các nghị quyết của Bộ Chính trị đang được triển khai đồng bộ, từ phát triển kinh tế tư nhân, phát huy vai trò doanh nhân, phát triển kinh tế nhà nước đến đột phá khoa học công nghệ và hoàn thiện thể chế pháp luật, báo chí kinh tế cần đóng vai trò cầu nối quan trọng giữa chính sách và thực tiễn.

Bên cạnh đó, báo chí kinh tế cũng cần đồng hành với doanh nghiệp trong quá trình hội nhập quốc tế. Doanh nghiệp Việt Nam hiện nay không chỉ cạnh tranh ở thị trường trong nước, mà còn phải tham gia sâu vào các chuỗi cung ứng toàn cầu với yêu cầu rất cao về quản trị, tiêu chuẩn môi trường, trách nhiệm xã hội và công nghệ. Vì vậy, báo chí cần nhanh nhạy cập nhật các xu hướng kinh tế quốc tế, chuyển đổi xanh, ESG, kinh tế số và công nghệ mới để cung cấp thông tin, cảnh báo và định hướng kịp thời cho doanh nghiệp.

Trong hành trình đưa Việt Nam bước vào kỷ nguyên phát triển mới, tôi tin tưởng rằng, báo chí kinh tế sẽ tiếp tục là lực lượng tiên phong truyền cảm hứng, lan tỏa khát vọng cống hiến và đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp vượt qua thách thức, chinh phục những đỉnh cao mới. Một nền báo chí bản lĩnh, nhân văn và trách nhiệm chính là động lực quan trọng để xây dựng một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng.

Phóng viên: Xin cảm ơn ông!