Du khách quốc tế tham quan các bản làng các dân tộc ở Lào Cai

Khuyến khích các sản phẩm thân thiện với môi trường

Để hiện thực hóa mục tiêu hội nhập quốc tế sâu rộng, tỉnh Lào Cai đã ban hành Kế hoạch về việc xây dựng mô hình làng du lịch cộng đồng đạt Tiêu chuẩn du lịch cộng đồng ASEAN giai đoạn 2026-2028. Trong đó, xã Nghĩa Đô và Lâm Thượng được lựa chọn làm hạt nhân để xây dựng các mô hình kiểu mẫu. Định hướng này khẳng định vai trò chủ thể của cộng đồng trong việc gắn kết hoạt động du lịch với bảo tồn văn hoá, bảo vệ môi trường và nâng cao sinh kế cho người dân.

Lộ trình chuyên nghiệp hóa được vạch ra rõ nét: Năm 2026, 100% xã tham gia mô hình phải kiện toàn Ban quản lý du lịch cộng đồng và vận hành theo quy chế chuẩn. Chất lượng nguồn nhân lực được coi là yếu tố sống còn khi phấn đấu đến năm 2027, tối thiểu 80% hộ dân tham gia được bồi dưỡng kiến thức chuyên sâu về kỹ năng giao tiếp, vệ sinh an toàn và giới thiệu văn hóa bản địa. Mỗi xã sẽ xây dựng và chuẩn hóa ít nhất 5 sản phẩm đặc trưng, từ trải nghiệm sinh hoạt dân tộc, ẩm thực bản địa đến các sản phẩm nông nghiệp sinh thái gắn với chương trình OCOP, tạo nên một hệ sinh thái dịch vụ đa tầng.

Sự bứt phá của du lịch cộng đồng Lào Cai gắn liền với việc hiện đại hóa hạ tầng thiết yếu và ứng dụng công nghệ. Theo lộ trình đến năm 2027, hệ thống đường giao thông nội bản, biển chỉ dẫn thông minh, bãi đỗ xe và nhà vệ sinh công cộng sẽ được hoàn thiện 100%, đảm bảo tiêu chí “Bản sắc - xanh - sạch - đẹp”.

Không chỉ dừng lại ở hạ tầng, Lào Cai đang đẩy mạnh chuyển đổi số để quảng bá điểm đến. Mỗi xã sẽ vận hành ít nhất một kênh truyền thông số chính thức, đồng thời hỗ trợ tối thiểu 50% cơ sở dịch vụ kết nối trên các nền tảng trực tuyến. Việc xây dựng những “câu chuyện điểm đến” và biên soạn sổ tay du lịch song ngữ là cách để Lào Cai đưa hồn cốt văn hóa vùng cao chạm tới trái tim du khách toàn cầu.

Mục tiêu của kế hoạch là đến năm 2028, mỗi xã sẽ đón tối thiểu 20.000 lượt khách/ năm, với ít nhất 30% là khách quốc tế, minh chứng cho vị thế của du lịch cộng đồng đạt chuẩn ASEAN. 100% mô hình du lịch cộng đồng thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường, phân loại rác thải, đảm bảo an toàn - vệ sinh; đáp ứng đầy đủ các tiêu chí về an toàn, vệ sinh, tương tác cộng đồng, đổi mới sáng tạo và ứng dụng công nghệ theo Tiêu chuẩn du lịch cộng đồng ASEAN. Đến năm 2028, hoàn thành công nhận 2/2 làng du lịch cộng đồng đạt tiêu chuẩn ASEAN.

Phát triển bền vững không thể tách rời trách nhiệm với môi trường. Lào Cai kiên định thực hiện 7 tiêu chuẩn du lịch cộng đồng ASEAN, tập trung vào việc nâng cao chất lượng cuộc sống cho cộng đồng địa phương và bảo tồn hệ sinh thái. Tỉnh khuyến khích các sản phẩm sinh thái, nông nghiệp hữu cơ và áp dụng các biện pháp phân loại rác thải triệt để tại nguồn.

Quảng bá hình ảnh trên các nền tảng số

Thực tế cho thấy, thời gian qua, tỉnh Lào Cai đã triển khai nhiều chương trình hỗ trợ các khu, điểm du lịch, cơ sở lưu trú và cộng đồng địa phương tiếp cận, áp dụng các tiêu chí ASEAN. Trong đó, mô hình du lịch cộng đồng được xem là một trong những lĩnh vực trọng tâm. Nhiều địa phương như Sa Pa, Bắc Hà, Bát Xát đã chú trọng nâng cấp cơ sở hạ tầng, cải thiện điều kiện vệ sinh môi trường, bảo tồn kiến trúc truyền thống và nâng cao chất lượng dịch vụ phục vụ du khách.

Các hộ dân tham gia làm du lịch cộng đồng được tập huấn về kỹ năng đón tiếp khách, quản lý homestay, an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường và ứng xử văn minh trong hoạt động du lịch. Bên cạnh đó, chính quyền địa phương cũng khuyến khích người dân bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống như nghề thủ công, trang phục dân tộc, lễ hội và các loại hình nghệ thuật dân gian để tạo nên sản phẩm du lịch đặc sắc, khác biệt.

Song song với việc nâng cao chất lượng dịch vụ, Lào Cai đặc biệt chú trọng đến yếu tố phát triển bền vững. Các điểm du lịch được yêu cầu tăng cường quản lý rác thải, sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên thiên nhiên, giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường và bảo tồn cảnh quan sinh thái. Nhiều mô hình du lịch xanh, du lịch có trách nhiệm đã được triển khai, góp phần nâng cao nhận thức của cộng đồng và du khách về bảo vệ môi trường.

Bên cạnh những kết quả tích cực, quá trình chuẩn hóa du lịch theo tiêu chí ASEAN tại Lào Cai vẫn còn không ít khó khăn. Một số khu vực vùng sâu, vùng xa còn hạn chế về nguồn lực đầu tư, trình độ nhân lực du lịch chưa đồng đều và nhận thức của một bộ phận người dân về phát triển du lịch bền vững vẫn cần được nâng cao. Ngoài ra, việc duy trì các tiêu chuẩn chất lượng đòi hỏi sự đầu tư liên tục cũng như sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư.

Để tiếp tục thúc đẩy quá trình này, tỉnh Lào Cai đang đẩy mạnh công tác tuyên truyền, đào tạo nguồn nhân lực du lịch chất lượng cao, hỗ trợ chuyển đổi số trong hoạt động du lịch và tăng cường quảng bá hình ảnh điểm đến trên các nền tảng số. Đồng thời, địa phương cũng chú trọng thu hút các dự án đầu tư phát triển hạ tầng du lịch, nâng cao chất lượng dịch vụ và mở rộng các sản phẩm du lịch mới gắn với văn hóa, sinh thái và trải nghiệm cộng đồng.

Với định hướng phát triển du lịch xanh, bền vững và hội nhập quốc tế, Lào Cai đang từng bước khẳng định vai trò là điểm sáng của du lịch vùng Tây Bắc. Việc chuẩn hóa các mô hình du lịch theo tiêu chí ASEAN không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần bảo tồn giá trị văn hóa, bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống cho cộng đồng địa phương. Đây được xem là hướng đi đúng đắn để ngành Du lịch Lào Cai phát triển bền vững trong giai đoạn mới.