Sáng 29/7, tại Hội nghị toàn quốc quán triệt và triển khai Nghị quyết Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV, Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị giới thiệu Nghị quyết về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh.

Theo ông Nguyễn Thanh Nghị, Nghị quyết xác định biển là một trong những động lực chiến lược để thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, đồng thời là không gian tăng trưởng mới, nơi hình thành các cực tăng trưởng, ngành kinh tế và động lực phát triển mới.

Đáng chú ý, một trong 9 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm là phát triển mạnh doanh nghiệp biển, nhất là các tập đoàn, tổng công ty quy mô lớn, cùng với việc huy động hiệu quả các nguồn lực, đầu tư đồng bộ hạ tầng và mở rộng không gian phát triển quốc gia. Mục tiêu là hình thành các trung tâm kinh tế biển mạnh của Việt Nam và khu vực.

Các lĩnh vực ưu tiên đầu tư gồm kinh tế hàng hải hiện đại, logistics biển, kinh tế biển xanh, năng lượng tái tạo ngoài khơi, khai thác bền vững khoáng sản biển, nuôi biển công nghiệp, đô thị biển, công nghiệp công nghệ cao ven biển, công nghệ sinh học biển và các ngành kinh tế đại dương mới.

Bên cạnh đó, Nghị quyết đề ra các nhiệm vụ hoàn thiện thể chế và quy hoạch không gian biển; thúc đẩy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; xây dựng hạ tầng đồng bộ; bảo tồn hệ sinh thái biển; nâng cao đời sống cư dân vùng biển; đồng thời tăng cường quốc phòng, an ninh và hội nhập quốc tế.

Theo Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương, sau 8 năm thực hiện Nghị quyết 36 về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển, nhận thức về vai trò của biển đã được nâng lên, hệ thống thể chế từng bước hoàn thiện, hạ tầng cảng biển, khu kinh tế, khu công nghiệp và đô thị ven biển được đầu tư, đời sống người dân vùng ven biển, hải đảo được cải thiện.

Tuy nhiên, kinh tế biển vẫn chưa phát triển tương xứng với tiềm năng và lợi thế. Cơ cấu ngành chuyển dịch chậm, năng suất và sức cạnh tranh chưa cao; thể chế, chính sách và quản trị biển còn nhiều hạn chế; khoa học - công nghệ và nguồn nhân lực biển chưa đáp ứng yêu cầu.

Ông Nguyễn Thanh Nghị cho biết Việt Nam có vùng biển rộng hơn 1 triệu km², gấp khoảng ba lần diện tích đất liền. Trong bối cảnh dư địa phát triển trên đất liền ngày càng thu hẹp, phát triển hướng biển là xu thế tất yếu để mở rộng không gian phát triển quốc gia.

Theo định hướng của Nghị quyết, tư duy phát triển sẽ chuyển từ phát triển kinh tế biển sang phát triển không gian biển quốc gia, từ khai thác biển sang làm giàu từ biển, từ phát triển riêng lẻ từng ngành sang liên kết đa ngành và từ dựa vào tài nguyên sang dựa vào khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và tri thức.

Việt Nam cũng sẽ xây dựng mô hình quản trị biển hiện đại, thống nhất trên nền tảng dữ liệu số và quy hoạch không gian biển quốc gia. Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực chính, với trọng tâm là phát triển dữ liệu biển quốc gia, bản đồ số đại dương, trí tuệ nhân tạo trong quản trị biển, công nghệ biển sâu và hệ thống giám sát biển thông minh.

Nghị quyết nhấn mạnh phát triển kinh tế biển phải gắn với bảo vệ môi trường, bảo tồn hệ sinh thái và kiên quyết không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế. Đồng thời, phát triển biển phải gắn với củng cố quốc phòng, an ninh, bảo vệ vững chắc chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán quốc gia, giữ môi trường hòa bình, ổn định và bảo đảm tự do hàng hải trên Biển Đông.

Ông Nguyễn Thanh Nghị khẳng định Nghị quyết về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh thể hiện tầm nhìn chiến lược với nhiều tư duy mới, đột phá, tạo nền tảng để biển trở thành một trong những trụ cột phát triển đất nước trong giai đoạn tới.