Bước sang năm 2026, ngành gạo Việt Nam đối mặt nghịch lý: xuất khẩu vẫn tăng trưởng nhưng nhiều doanh nghiệp trong ngành lại gặp khó khăn về tài chính và nhân sự. Trong bối cảnh đó, Công ty cổ phần Lương thực A An (AAN) thu hút sự chú ý khi nộp hồ sơ niêm yết 65 triệu cổ phiếu lên HoSE ngày 25/2/2026.

Từ nền tảng Tân Long đến cấu trúc hệ sinh thái mới

Lương thực A An được phát triển trên nền tảng mảng kinh doanh gạo của Tập đoàn Tân Long một trong những doanh nghiệp lớn trong lĩnh vực nông sản tại Việt Nam.

Đến năm 2021, doanh nghiệp chính thức hoạt động với tên gọi hiện tại và đặt trụ sở tại Hà Nội. Sau quá trình tái cấu trúc, Tân Long đã thoái toàn bộ 44,29% vốn tại A An, trong khi quyền chi phối chuyển sang Công ty cổ phần Siba Holdings.

Theo báo cáo quản trị năm 2025, Siba Holdings hiện nắm giữ 52,14% cổ phần A An, còn Chủ tịch HĐQT Trương Mạnh Linh sở hữu 2,14%.

Siba Holdings được thành lập vào tháng 10/2021 với vốn điều lệ 700 tỷ đồng và do doanh nhân Trương Sỹ Bá nhà sáng lập Tân Long Group nắm giữ 98% vốn.

Trên thị trường chứng khoán, hệ sinh thái của ông Trương Sỹ Bá hiện đã có hai doanh nghiệp niêm yết gồm: Công ty cổ phần Nông nghiệp BAF Việt Nam (BAF); Công ty cổ phần Tập đoàn cơ khí công nghệ cao SIBA (SBG)

Nếu niêm yết thành công, A An sẽ trở thành mảnh ghép thứ ba trong hệ sinh thái này, hoàn thiện chuỗi liên kết từ nông nghiệp, chế biến đến công nghiệp hỗ trợ.

Tuy nhiên, việc tách khỏi mảng kinh doanh trực tiếp của Tân Long để niêm yết độc lập cũng cho thấy một hướng đi khác: tái cấu trúc ngành gạo theo mô hình doanh nghiệp chuyên biệt, minh bạch và có khả năng vận hành như một hệ sinh thái riêng.

Chuỗi giá trị khép kín: ‘chìa khóa’ của chiến lược

Theo ông Trương Mạnh Linh, thách thức lớn nhất của A An hiện nay là duy trì chất lượng gạo ổn định trong bối cảnh khí hậu biến động mạnh, trong khi các thị trường quốc tế ngày càng yêu cầu cao về tiêu chuẩn sản phẩm. Không chỉ ngon, gạo xuất khẩu giờ đây phải là gạo sạch và có thể truy xuất nguồn gốc rõ ràng.

Để giải bài toán này, A An lựa chọn chiến lược xây dựng chuỗi giá trị khép kín từ giống lúa, vùng nguyên liệu, nhà máy chế biến đến hệ thống phân phối.

Doanh nghiệp hiện vận hành ba nhà máy chế biến gạo với tổng diện tích khoảng 63.000 m², công suất sấy hơn 4.000 tấn mỗi ngày và sức chứa khoảng 54.000 tấn. Bên cạnh đó, hệ thống phân phối của A An đã mở rộng tới khoảng 70.000 điểm bán trên thị trường.

Các sản phẩm chủ lực gồm gạo ST25 A An, ST25 Lúa tôm thượng hạng, Japonica A An và dòng gạo An Lành. Đây đều là những dòng gạo đặc sản của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, đòi hỏi quy trình canh tác nghiêm ngặt.

Một trong những điểm đáng chú ý trong chiến lược của A An là áp dụng đồng thời nhiều tiêu chuẩn quốc tế như HACCP, ISO, BRC và GlobalG.A.P, cùng hệ thống truy xuất nguồn gốc minh bạch.

Doanh nghiệp cũng tham gia Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, giảm phát thải của Chính phủ. Song song với đó, A An đưa công nghệ số vào quản lý vùng nguyên liệu thông qua phần mềm quản trị, hệ thống truy xuất QR và số hóa hoạt động logistics.

Phụ phẩm lúa gạo cũng được tận dụng triệt để. Cám gạo được sử dụng làm nguyên liệu thức ăn chăn nuôi, trong khi trấu được dùng trong quá trình sấy lúa hoặc cung cấp cho các đơn vị sản xuất nhiệt điện và phân bón hữu cơ. Mô hình này giúp doanh nghiệp từng bước xây dựng chuỗi kinh tế tuần hoàn và đáp ứng các tiêu chuẩn ESG yếu tố ngày càng quan trọng trong chuỗi cung ứng nông sản toàn cầu.

Năm 2025, doanh nghiệp ghi nhận doanh thu thuần gần 3.319 tỷ đồng, tăng 36% so với năm trước. Lợi nhuận sau thuế đạt gần 45 tỷ đồng, tăng khoảng 61% và vượt 28% kế hoạch năm.

Trong bối cảnh ngành gạo đang trải qua nhiều biến động, sự nổi lên của A An cho thấy một hướng đi mới: xây dựng chuỗi giá trị khép kín, gắn nông nghiệp với công nghệ và thương hiệu. Và dù vẫn nằm trong quỹ đạo hệ sinh thái của doanh nhân Trương Sỹ Bá, A An đang dần cho thấy khả năng vận hành như một hệ sinh thái lúa gạo độc lập.